Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Έγκριση της ελληνικής χρηματοδότησης για την κατασκευή μέρους του αυτοκινητόδρομου στην Κρήτη

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε, βάσει των κανόνων της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις, ένα ελληνικό μέτρο στήριξης για την κατασκευή δύο τμημάτων αυτοκινητοδρόμου του βόρειου οδικού άξονα της Κρήτης («BOAK»). Η ενίσχυση θα επιτρέψει την ολοκλήρωση αυτού του τμήματος του Διευρωπαϊκού Οδικού Δικτύου και θα προωθήσει την οικονομική ανάπτυξη της Κρήτης χωρίς αδικαιολόγητη στρέβλωση του ανταγωνισμού. Μέρος της χρηματοδότησης προέρχεται από τον μηχανισμό ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΜΑΑ).

Η Ελλάδα κοινοποίησε στην Επιτροπή τα σχέδιά της να χορηγήσει ενισχύσεις για τη χρηματοδότηση της κατασκευής του τμήματος Χανιά-Χερσόνησος του αυτοκινητόδρομου, μήκους 106 χιλιομέτρων. Το έργο περιλαμβάνει επίσης τη δυνατότητα κατασκευής του τμήματος Κίσσαμος-Χανιά, μήκους 30 χλμ. Το έργο αποτελεί μέρος ευρύτερου σχεδίου αναβάθμισης του BOAK, ο οποίος αποτελεί την κύρια οδική υποδομή της Κρήτης, συνολικού μήκους περίπου 300 χλμ.

Οι ελληνικές αρχές διεξήγαγαν διαγωνισμό για την ανάθεση 35ετούς παραχώρησης του αυτοκινητοδρόμου με διόδια. Οι ελληνικές αρχές επέλεξαν τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ΑΕ για το έργο. Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ έχει συστήσει εταιρεία ειδικού σκοπού («SPV») για την υλοποίηση του έργου. Η SPV θα ενεργεί ως παραχωρησιούχος και θα σχεδιάζει, θα κατασκευάζει, θα χρηματοδοτεί, θα διαχειρίζεται και θα συντηρεί τα τμήματα του αυτοκινητοδρόμου.

Η SPV θα λάβει από το ελληνικό κράτος: i) επιχορήγηση σε μετρητά που εκτιμάται σε 792 εκατ. EUR και ii) ποσό που θα αντιστοιχεί στο 65% περίπου των διοδίων που ήδη χρεώνονται στους χρήστες των αυτοκινητοδρόμων (τα λεγόμενα «σκιώδη διόδια»).

Η δημόσια χρηματοδότηση θα παρασχεθεί εν μέρει μέσω του ΜΑΑ μετά τη θετική αξιολόγηση του ελληνικού σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας από την Επιτροπή και την έγκρισή του από το Συμβούλιο.

Η Επιτροπή αξιολόγησε το μέτρο βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης («ΣΛΕΕ»), το οποίο επιτρέπει στα κράτη μέλη να στηρίζουν την ανάπτυξη ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων ή οικονομικών περιοχών υπό ορισμένες προϋποθέσεις.

Η Επιτροπή διαπίστωσε τα εξής:

- η ενίσχυση παρέχει κίνητρα στον παραχωρησιούχο να αναλάβει το έργο, το οποίο θα συμβάλει στην οικονομική ανάπτυξη της Κρήτης. Το έργο θα στηρίξει τις επενδύσεις και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, θα βελτιστοποιήσει τις συνθήκες κυκλοφορίας και θα αυξήσει σημαντικά την ασφάλεια του οδικού δικτύου·

- η ενίσχυση είναι αναγκαία και αναλογική για την υλοποίηση του έργου. Ειδικότερα, η Ελλάδα κατέδειξε ότι η δημόσια χρηματοδότηση δεν υπερβαίνει το χρηματοδοτικό κενό μεταξύ της επένδυσης και των μελλοντικών οικονομικών κερδών και, ως εκ τούτου, περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο για την ολοκλήρωση του έργου. Η συμβολή του μέτρου στην ανάπτυξη οικονομικών περιοχών και δραστηριοτήτων αντισταθμίζει τις περιορισμένες αρνητικές επιπτώσεις του όσον αφορά τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και τις επιπτώσεις στο εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών.

Σε αυτή τη βάση, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η δημόσια χρηματοδότηση που χορηγήθηκε για την κατασκευή των τμημάτων Χανιά-Χερσόνησος και Κίσσαμος-Χανιά του BOAK συνάδει με τους κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.

Ιστορικό

Όλες οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις που συνεπάγονται κρατικές ενισχύσεις και περιλαμβάνονται στα εθνικά σχέδια ανάκαμψης που υποβάλλονται στο πλαίσιο του ΜΑΑ πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή για πρότερη έγκριση, εκτός εάν καλύπτονται από έναν εκ των κανόνων απαλλαγής κατά κατηγορία για τις κρατικές ενισχύσεις.

Η Επιτροπή αξιολογεί τα εν λόγω μέτρα κατά προτεραιότητα και έχει παράσχει καθοδήγηση και στήριξη στα κράτη μέλη κατά τα προπαρασκευαστικά στάδια των εθνικών σχεδίων για τη διευκόλυνση της ταχείας ανάπτυξης του ΜΑΑ. Ταυτόχρονα, η Επιτροπή διασφαλίζει ότι τηρούνται οι ισχύοντες κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις, προκειμένου να διατηρούνται οι ισότιμοι όροι ανταγωνισμού στην ενιαία αγορά, και ότι τα κονδύλια του ΜΑΑ χρησιμοποιούνται κατά τρόπο που ελαχιστοποιεί τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και δεν παραγκωνίζει τις ιδιωτικές επενδύσεις.

Για περισσότερες πληροφορίες

Η μη εμπιστευτική εκδοχή της απόφασης θα δημοσιευτεί με αριθμό SA.107691 στο μητρώο κρατικών ενισχύσεων στον ιστότοπο της Επιτροπής για τον ανταγωνισμό, μόλις διευθετηθούν τυχόν ζητήματα απορρήτου. Οι νέες δημοσιεύσεις αποφάσεων για τις κρατικές ενισχύσεις στο διαδίκτυο και στην Επίσημη Εφημερίδα αναρτώνται στο Competition Weekly e-News (εβδομαδιαίο ηλεκτρονικό δελτίο για τον ανταγωνισμό).