Όλοι όσοι ασκούν κάποια οικονομική δραστηριότητα για την οποία είναι υποχρεωμένοι να τηρούν λογιστικά αρχεία σύμφωνα με τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα (ΕΛΠ) για την παρακολούθηση των εσόδων, εξόδων, μεταβολών των περιουσιακών τους στοιχείων και γενικά των συναλλαγών τους , έχουν υποχρέωση σε ηλεκτρονική διαβίβαση των δεδομένων αυτών στην Α.Α.Δ.Ε.
Η ηλεκτρονική διαβίβαση γίνεται στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA της ΑΑΔΕ, η οποία περιλαμβάνει αναλυτικά και συνοπτικά το σύνολο των συναλλαγών εσόδων / εξόδων των οντοτήτων που τηρούν Λογιστικά Αρχεία, σύμφωνα με τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα και στην οποία απεικονίζεται το λογιστικό και φορολογικό αποτέλεσμα των οντοτήτων.
Η πλατφόρμα αυτή περιλαμβάνει τα εξής ηλεκτρονικά βιβλία :
Το Βιβλίο Αναλυτικών Εγγραφών (Αναλυτικό Βιβλίο), όπου καταχωρείται η Σύνοψη των Παραστατικών εσόδων / εξόδων των οντοτήτων, διενεργείται ο χαρακτηρισμός των συναλλαγών και καταχωρούνται οι λογιστικές εγγραφές τακτοποίησης για τον προσδιορισμό του λογιστικού και φορολογικού αποτελέσματος κάθε έτους.
Το Βιβλίο Συνοπτικής Απεικόνισης (Συνοπτικό Βιβλίο), όπου εμφανίζονται συγκεντρωτικά τα δεδομένα της Οντότητας σε μηνιαία και ετήσια βάση.
Με ποιό τρόπο γίνεται η διαβίβαση στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA ;
1. Παραστατικά χονδρικής
α) Μέσω Πιστοποιημένων Παρόχων Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Τιμολόγησης με άδεια καταλληλότητας λογισμικού Υπηρεσιών Παρόχου Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων (ΥΠΑΗΕΣ)
β) Μέσω των προγραμμάτων λογισμικού (εμπορικό, λογιστικό), που χρησιμοποιούν οι οντότητες, εφόσον αυτά διασυνδέονται με την Α.Α.Δ.Ε. μέσω σχετικής διεπαφής.
γ) Μέσω ειδικής φόρμας καταχώρησης της εφαρμογής των ηλεκτρονικών βιβλίων που λειτουργεί στην ΑΑΔΕ. Την ειδική φόρμα καταχώρησης μπορούν να χρησιμοποιούν οι οντότητες που έχουν τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην σχετική Απόφαση Α.1138/2020 της διαδικασίας ηλεκτρονικής διαβίβασης δεδομένων (έως 50.000 € ακαθάριστα έσοδα για όσες οντότητες τηρούν απλογραφικό λογιστικό σύστημα είτε όσοι εκδίδουν έως 50 τιμολόγια ανεξαρτήτως τηρούμενου λογιστικού συστήματος).
δ) Μέσω της Εφαρμογής Έκδοσης και Διαβίβασης Παραστατικών που είναι προσβάσιμη μέσω του διαδικτυακού τόπου της Α.Α.Δ.Ε.
2. Παραστατικά λιανικής
α) Μέσω Πιστοποποιημένων Παρόχων Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Τιμολόγησης με άδεια καταλληλότητας λογισμικού Υπηρεσιών Παρόχου Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων (ΥΠΑΗΕΣ) μέσω των οποίων διαβιβάζονται δυνητικά και οι χαρακτηρισμοί.
β) Μέσω των προγραμμάτων λογισμικού (εμπορικό, λογιστικό), που χρησιμοποιούν οι οντότητες, εφόσον αυτά διασυνδέονται με την Α.Α.Δ.Ε. μέσω σχετικής διεπαφής, μέσω των οποίων διαβιβάζονται υποχρεωτικά και οι χαρακτηρισμοί.
γ) Μέσω ειδικής φόρμας καταχώρησης της εφαρμογής των ηλεκτρονικών βιβλίων που λειτουργεί στην ΑΑΔΕ. Την ειδική φόρμα καταχώρησης μπορούν να χρησιμοποιούν οι οντότητες που έχουν τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην σχετική Απόφαση Α.1138/2020 της διαδικασίας ηλεκτρονικής διαβίβασης δεδομένων (έως 50.000 € ακαθάριστα έσοδα για όσες οντότητες τηρούν απλογραφικό λογιστικό σύστημα είτε όσοι εκδίδουν έως 50 τιμολόγια ανεξαρτήτως τηρούμενου λογιστικού συστήματος). Μέσω της ειδικής φόρμας της Α.Α.Δ.Ε. διαβιβάζονται υποχρεωτικά και οι χαρακτηρισμοί.
δ) Μέσω των Φορολογικών Ηλεκτρονικών Μηχανισμών (Φ.Η.Μ.) για τις λιανικές συναλλαγές. Ειδικά για όσες περιπτώσεις προβλέπεται η απευθείας διασύνδεση των Φ.Η.Μ. με την Α.Α.Δ.Ε.. (καύσιμα). Μέσω των Φ.Η.Μ. δεν διαβιβάζονται χαρακτηρισμοί.
2.1 Οι τρόποι διαβίβασης των παραστατικών Λιανικής είναι οι παρακάτω:
α) για τα στοιχεία λιανικής που εκδίδονται με τη χρήση Φ.Η.Μ. (Φ.Τ.Μ., Ε.Α.Φ.Δ.Σ.Σ., Α.ΔΗ.Μ.Ε.), ως εξής:
αα) είτε αναλυτικά, ανά στοιχείο λιανικής πώλησης, μέσω απευθείας διασύνδεσης των Φ.Η.Μ. με την Α.Α.Δ.Ε..
αβ) είτε συγκεντρωτικά ανά μήνα, στην Πλατφόρμα myDATA, μέσων των λογισμικών προγραμμάτων erp είτε μέσω της ειδικής φόρμας καταχώρησης, για τις συναλλαγές που δεν έχουν υποχρέωση απευθείας διασύνδεσης των Φ.Η.Μ. με την Α.Α.Δ.Ε. (όλοι πλην καυσίμων)
β) για τα στοιχεία λιανικής που εκδίδονται μηχανογραφικά ή χειρόγραφα χωρίς την υποχρέωση χρήσης Φ.Η.Μ., τα δεδομένα διαβιβάζονται αναλυτικά ανά στοιχείο λιανικής πώλησης στην Πλατφόρμα myDATA. Κατ' εξαίρεση, τα στοιχεία λιανικής πώλησης που εκδίδονται, χωρίς χρήση Φ.Η.Μ., μέχρι την 31/12/2020 δύνανται να διαβιβάζονται συγκεντρωτικά ανά μήνα, εφόσον διαβιβάζονται μέσων των λογισμικών προγραμμάτων erp είτε μέσω της ειδικής φόρμας καταχώρησης
γ) αναλυτικά, ανά στοιχείο λιανικής, μέσω Παρόχου Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων στην Πλατφόρμα myDATA.
Για την ανωτέρω περίπτωση α όσον αφορά τον τρόπο διαβίβασης των στοιχείων λιανικής, με την απόφαση Α.1171/2021 της ΑΑΔΕ ορίστηκε υποχρεωτική διασύνδεση των Φ.Η.Μ. (Φ.Τ.Μ., Ε.Α.Φ.Δ.Σ.Σ., Α.ΔΗ.Μ.Ε.) με το πληροφοριακό σύστημα Φ.Η.Μ. της ΑΑΔΕ σταδιακά με βάση τα ακαθάριστα έσοδα που πραγματοποίησαν σύμφωνα με την υποβληθείσα δήλωση φορολογίας εισοδήματος φορολογικού έτους 2019 και με επιπλέον κριτήριο την ένταξή τους ή μη στους πληττόμενους ΚΑΔ λόγω COVID-19, σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 70 του άρθρου 72 του ν. 4172/2013 (Α΄167).με το παρακάτω χρονοδιάγραμμα :
i. από 01/09/2021 οι οντότητες που βάσει ΚΑΔ, δεν επλήγησαν από την πανδημία και το φορολογικό έτος 2019, είχαν ακαθάριστα έσοδα πάνω από 100.000 €,
ii. από 01/10/2021 οι οντότητες που βάσει ΚΑΔ, δεν επλήγησαν από την πανδημία και το φορολογικό έτος 2019, είχαν ακαθάριστα έσοδα μέχρι και 100.000 € και
iii. από 01/11/2021 οι λοιπές οντότητες. Στην ίδια ημερομηνία εντάσσονται και οι οντότητες που είτε είναι υπόχρεες σε χρήση Φ.Η.Μ., είτε χρησιμοποιούν προαιρετικά Φ.Η.Μ. και έχουν κάνει έναρξη εργασιών από 01/01/2020 έως και την 01/09/2021, καθώς και οι οντότητες που το φορολογικό έτος τους λήγει σε διαφορετική ημερομηνία της 31/12.
Στην περίπτωση που δεν έχει υποβληθεί δήλωση φορολογίας εισοδήματος για το φορολογικό έτος 2019, από τις υπόχρεες οντότητες της παρούσας απόφασης, λαμβάνονται υπόψη τα ακαθάριστα έσοδα της τελευταίας υποβληθείσας δήλωση φορολογίας εισοδήματος.
Στις ίδιες ημερομηνίες υπάγονται και οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν προαιρετικά Φ.Η.Μ. αν και δεν είναι υπόχρεες σε Φ.Η.Μ.
Ειδικές περιπτώσεις :
- Οι οντότητες που μέχρι την έναρξη εφαρμογής της παρούσας, διενεργούν συναλλαγές χονδρικής, προαιρετικά, με τη χρήση ΦΗΜ, για την έκδοση και σήμανση των εκδοθέντων παραστατικών, δεν έχουν υποχρέωση διασύνδεσης με το Π.Σ. των Φ.Η.Μ.
- Οι οντότητες που διενεργούν συναλλαγές λιανικής και απαλλάσσονται από την υποχρεωτική χρήση Φ.Η.Μ. (Απόφαση Γ.Γ.Δ.Ε. ΠΟΛ.1002/2014), στην περίπτωση που χρησιμοποιούν προαιρετικά Φ.Η.Μ. μέχρι 3/8/2021 δεν έχουν αντίστοιχη υποχρέωση διασύνδεσης με το Π.Σ. των Φ.Η.Μ.. Οι ως άνω οντότητες, εφόσον επιλέξουν την έκδοση των στοιχείων λιανικής πώλησης μέσω αναβαθμισμένων Φ.Η.Μ., έστω και προαιρετικά, καθίστανται υπόχρεες.
- Στις περιπτώσεις έκδοσης αποδείξεων λιανικών συναλλαγών, κατά τις οποίες σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις ορίζεται η αναγραφή επιπλέον στοιχείων πέραν του υποχρεωτικού περιεχομένου αυτών, τα στοιχεία λιανικής, στην περίπτωση που είναι υποχρεωτική η χρήση Φ.Η.Μ., δύνανται να εκδίδονται με οποιοδήποτε πρόσφορο μέσο.
- Σε περίπτωση διακοπής εργασιών έως και την 31/12/2021, οι υπόχρεες οντότητες, δύνανται να χρησιμοποιούν για την έκδοση στοιχείων λιανικής τον μη αναβαθμισμένο Φ.Η.Μ., έως την παραπάνω ημερομηνία. Για τη διαβίβαση δεδομένων στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA, δύνανται να χρησιμοποιούν είτε την Ειδική Φόρμα Καταχώρησης της Α.Α.Δ.Ε., είτε να διαβιβάζουν δεδομένα εσόδων λιανικής μέσω λογιστικής εγγραφής από Λογιστικό Πρόγραμμα ERP.
2.2 Τι διαβιβάζουν οι οντότητες για τις λιανικές συναλλαγές τους ;
Διαβιβάζουν ηλεκτρονικά στην Α.Α.Δ.Ε. τα δεδομένα των λογιστικών στοιχείων που εκδίδουν μέσω Φ.Η.Μ., για την τεκμηρίωση των λιανικών συναλλαγών τους (ενδεικτικά απόδειξη λιανικής πώλησης). Δηλαδή :
α) Α.Φ.Μ. του εκδότη
β) Είδος Παραστατικού λιανικής πώλησης
γ) Αύξων αριθμός του στοιχείου λιανικής πώλησης
δ) Ημερομηνία και ώρα έκδοσης
ε) Συντελεστής ΦΠΑ
στ) Συνολική αξία παραστατικού
Ποιός διαβιβάζει τα δεδομένα των συναλλαγών στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA;
α) H ίδια την οντότητα ή εξουσιοδοτημένος λογιστής,
β) Ο λήπτης, κατά τη διαδικασία της αυτοτιμολόγησης και των περιπτώσεων της παραγράφου 4 του παρόντος άρθρου,
γ) Ο Πάροχος Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Τιμολόγησης και
δ) Τρίτος, στην περίπτωση ανάθεσης τιμολόγησης.
Χρόνος διαβίβασης των παραστατικών των συναλλαγών.
Οι επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19 ανέβαλαν τον χρόνο έναρξης διαβίβασης των παραστατικών στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA που προβλεπόταν για 1/1/2020.
Με το από 28/6/2021 Δελτίο τύπου Υπουργείου Οικονομικών και Α.Α.Δ.Ε. ορίστηκε ότι :
1. Διαβίβαση παραστατικών εσόδων στην πλατφόρμα myDATA
Από 1.10.2021 διαβιβάζουν υποχρεωτικά τα παραστατικά εσόδων τους, που εκδίδουν από την ημερομηνία αυτή και μετά:
• Οι επιχειρήσεις (φυσικά και νομικά πρόσωπα) με διπλογραφικά βιβλία με τζίρο άνω των 50.000 €.
• Οι επιχειρήσεις (φυσικά και νομικά πρόσωπα) με απλογραφικά βιβλία με τζίρο άνω των 100.000 €.
Από 1.11.2021 διαβιβάζουν υποχρεωτικά τα παραστατικά εσόδων τους όλες οι υπόλοιπες επιχειρήσεις.
Τα παραστατικά εσόδων που έχουν εκδώσει ή θα εκδώσουν οι επιχειρήσεις μέχρι την ημερομηνία έναρξης υποχρεωτικής διαβίβασης, πρέπει να διαβιβαστούν στην πλατφόρμα του myDATA το αργότερο έως την 31.03.2022.
Σημειώνεται ότι ειδικά για το 2021 η υποχρέωση διαβίβασης αφορά μόνο τα παραστατικά εσόδων και όχι τους λογιστικούς χαρακτηρισμούς εξόδων.
2. Διασύνδεση φορολογικών μηχανισμών (ταμειακών μηχανών κ.λπ.) με την ΑΑΔΕ
Σταδιακά, και μέχρι τον Νοέμβριο του 2021, οι επιχειρήσεις που διαθέτουν φορολογικούς ηλεκτρονικούς μηχανισμούς (ΦΗΜ) υποχρεούνται:
να αναβαθμίσουν τους φορολογικούς μηχανισμούς τους, ώστε να παράγουν αποδείξεις με ενσωματωμένο το QR Code ταυτοποίησης του φορολογικού μηχανισμού και της απόδειξης,
να διασυνδεθούν, ώστε να διαβιβάζουν τις συναλλαγές τους ανά συναλλαγή (1 προς 1) σε πραγματικό χρόνο στην πλατφόρμα myDATA,
να αποσύρουν πλήρως παλαιούς φορολογικούς μηχανισμούς που δεν έχουν τη δυνατότητα διασύνδεσης, τακτοποιώντας την εικόνα τους στο Φορολογικό Μητρώο.
Η υποχρέωση διασύνδεσης και οι αντίστοιχες προθεσμίες αναβάθμισης-απόσυρσης για τις επιχειρήσεις που διαθέτουν ΦΗΜ διαμορφώνονται ως εξής:
Από 1.9.2021 διασυνδέουν τους φορολογικούς μηχανισμούς οι επιχειρήσεις που:
• βάσει ΚΑΔ, δεν επλήγησαν από την πανδημία και
• το 2019 είχαν τζίρο πάνω από 100.000 €.
Από 1.10.2021 διασυνδέουν τους φορολογικούς μηχανισμούς οι επιχειρήσεις που:
• βάσει ΚΑΔ, δεν επλήγησαν από την πανδημία και
• το 2019 είχαν τζίρο μέχρι 100.000 €.
Από 1.11.2021 διασυνδέουν τους φορολογικούς μηχανισμούς τους οι υπόλοιπες επιχειρήσεις.
Σημείωση :
Η απόφαση Α.1138/2020 «Καθορισμός της έκτασης εφαρμογής, του χρόνου και της διαδικασίας ηλεκτρονικής διαβίβασης δεδομένων στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, καθώς και κάθε άλλου αναγκαίου θέματος για την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 15Α του ν. 4174/2013 (Κ.Φ.Δ.)», μέχρι σήμερα έχει τροποποιηθεί με τις αποφάσεις : A.1227/2020, A.1300/2020, A.1054/2021, A.1156/2021.
Συντακτική Ομάδα Oenet
