Πορεία αντίθετη σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη, όπου αναθερμαίνεται σταδιακά το επενδυτικό ενδιαφέρον, ακολουθεί ο κλάδος των ακινήτων στην Ελλάδα. Παρότι οι τιμές έχουν υποχωρήσει σημαντικά εξαιτίας της πολυετούς ύφεσης, η επενδυτική δραστηριότητα στην εγχώρια αγορά ακινήτων και έργων υποδομής παραμένει σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα.
Όπως αναφέρει ο κ. Βαγγέλης Αποστολάκης, αντιπρόεδρος και επικεφαλής του συμβουλευτικού κλάδου της KPMG στην Ελλάδα «η κρίση, η μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος και η απότομη, συνεχής και πολύ βαριά φορολογία της ακίνητης περιουσίας στην Ελλάδα, έχει επηρεάσει αρνητικά τη συγκεκριμένη αγορά.
Η εκλογίκευση, η σταθεροποίηση, καθώς και η βεβαιότητα στη φορολογική μεταχείριση θα αποτελέσουν καθοριστικό παράγοντα για την ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων στη χώρα». Η KPMG εκτιμά πάντως ότι το επιλεκτικό ενδιαφέρον επενδυτών από τη Μέση Ανατολή, την Ευρώπη και την Αμερική θα οδηγήσει στο κλείσιμο περισσότερων συναλλαγών κατά το 2016, που θα έρθουν να προστεθούν στις συναλλαγές που κάνουν σήμερα οι ελληνικές ΑΕΕΑΠ (Ανώνυμες Εταιρείες Επενδύσεων σε Ακίνητη Περιουσία).
Η κατάρρευση της κτηματαγοράς και οι αρνητικές προοπτικές της οικονομίας, όπως είναι φυσικό, επηρεάζουν και τη διάθεση των τραπεζών να χρηματοδοτήσουν επενδύσεις σε ακίνητα. Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα της KPMG με τίτλο «Property Lending Barometer 2015» που περιλαμβάνει συνεντεύξεις από εκπροσώπους από 90 χρηματοπιστωτικά ιδρύματα από 21 χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, η χρηματοδότηση ακινήτων αποτελεί στην παρούσα φάση λιγότερο σημαντική προτεραιότητα για τις ελληνικές τράπεζες, καθώς μόνο το 25% των εκπροσώπων των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων της χώρας δήλωσε ότι είναι στρατηγικά σημαντικές για αυτούς. Ωστόσο, όταν χρηματοδοτούν επενδύσεις σε ακίνητα δείχνουν μεγαλύτερη προτίμηση σε εκείνες που αποφέρουν διαχρονικά σταθερά έσοδα στον υποψήφιο επενδυτή, όπως η κατασκευή και λειτουργία ξενοδοχείων, οι χώροι logistics και γραφείων, καθώς θεωρούν πως έτσι εξασφαλίσουν την καλύτερη εξυπηρέτηση των δανείων που χορήγησαν.
Είναι ενδεικτικό πως το 75% του συνολικού όγκου των δανείων σε ακίνητα και έργα υποδομής που χορηγήθηκαν τους τελευταίους 12-18 μήνες χορηγήθηκε για έργα σε ακίνητα που παράγουν σταθερές ταμειακές ροές ενώ οι επενδύσεις σε άλλα ακίνητα αντιπροσωπεύουν μόνο το 25%. Να σημειωθεί επίσης πως ο μέσος όρος των δανείων που χορήγησαν οι ελληνικές τράπεζες στο διάστημα αυτό για επενδύσεις σε ακίνητα ανήλθε μεταξύ 17,6 εκατ. ευρώ και 25,6 εκατ. ευρώ. Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τα τρέχοντα στοιχεία της αγοράς, οι μέσες αποδόσεις για γραφεία στην Ελλάδα ανέρχονται σε 8,5%, για καταστήματα λιανικής σε 6,5%, καθώς και σε 10% για αποθήκες logistics.
«Κλειδί» τα επιτόκια
Διαφορετική είναι η κατάσταση στην Ευρώπη, όπου σύμφωνα με την KPMG η διάθεση των τραπεζών έχει βελτιωθεί και είναι πλέον περισσότερο διαθέσιμες να χρηματοδοτήσουν έργα real estate. Tην τάση αυτή βοηθούν τα εξαιρετικά χαμηλά επιτόκια που έχουν διαμορφωθεί, καθώς και το πρόγραμμα αγοράς περιουσιακών στοιχείων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που έχει ενισχύσει τη ρευστότητα των τραπεζών. Παράλληλα, οι τράπεζες αντιμετωπίζουν αυξημένο ανταγωνισμό από εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης, όπως τα ιδιωτικά επενδυτικά κεφάλαια/κεφάλαια που επενδύουν σε δάνεια και επενδυτικές τράπεζες.
Τα οικιστικά έργα αποτελούν την ιδανική κατηγορία για τις τράπεζες στις ανεπτυγμένες αγορές, και στη συνέχεια έργα δικτύων λιανικού εμπορίου, χώρων γραφείων και βιομηχανικών χωρών. Στις λοιπές λιγότερο αναπτυγμένες αγορές, οι χώροι γραφείων είναι στην πρώτη θέση, και μετά τα δίκτυα λιανικού εμπορίου, οι βιομηχανικοί χώροι και τα οικιστικά έργα. Οι περισσότερες τράπεζες που συμμετείχαν στην έρευνα, ανεξάρτητα από το σε ποια οικονομία βρίσκονται, δίνουν έμφαση στο ότι τα έργα που είναι διατεθειμένες να χρηματοδοτήσουν υποστηρίζονται από ένα ισχυρό επιχειρηματικό μοντέλο και τα ίδια τα περιουσιακά στοιχεία πληρούν ορισμένες ποιοτικές προϋποθέσεις.
Επίσης, η καλή φήμη της εταιρείας που αναπτύσσει και διαχειρίζεται το εν λόγω περιουσιακό στοιχείο αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κριτήρια (δεύτερο σε σειρά σπουδαιότητας) για τη χρηματοδότηση έργων υποδομής στις αναπτυγμένες οικονομίες. Στις λιγότερο ανεπτυγμένες οικονομίες, το επίπεδο των ιδίων κεφαλαίων με το οποίο ο κατασκευαστής συμμετέχει αποτελεί ένα πρόσθετο σημαντικό κριτήριο αξιολόγησης των επενδύσεων σε έργα υποδομών και ακίνητα. imerisia.gr
