Η Εγκύκλιος αφορά όλους όσους ενδιαφέρονται να συνεχίσουν προαιρετικά την ασφάλισή τους στον ΕΦΚΑ και περιλαμβάνει και παραδείγματα υπολογισμού εισφορών ελευθέρων επαγγελματιών ασφαλισμένων στον π. ΟΑΕΕ, όπως και το π. ΤΣΜΕΔΕ.
Οι νέες διατάξεις εφαρμόζονται από 1/1/2017. Ως εκ τούτου, αιτήσεις που έχουν υποβληθεί έως 31.12.2016, αντιμετωπίζονται σύμφωνα με τις προϊσχύουσες διατάξεις.
Δικαίωμα υπαγωγής στην προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης έχουν τα πρόσωπα της παρ. 1 του άρθρου 4 του Ν. 4387/2016 καθώς και οι ασφαλισμένοι φορέων, κλάδων και λογαριασμών που εντάσσονται στον ΕΦΚΑ με βάση το άρθρο 53 του ίδιου νόμου, περί «Ένταξης φορέων, κλάδων, τομέων και λογαριασμών στον ΕΦΚΑ», ανεξαρτήτως από τον χρόνο πρώτης υπαγωγής τους στην ασφάλιση.
Οδηγίες εφαρμογής για την προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης των προσώπων της παρ. 1 του άρθρου 4 του Ν. 4387/16, ήτοι των υπαλλήλων-λειτουργών του Δημοσίου και των στρατιωτικών καθώς και προσώπων που περιλαμβάνονται στις διατάξεις του άρθρου 53 και δεν αντιμετωπίζονται με την παρούσα (π.χ. ΝΑΤ, ΤΑΥΤΕΚΩ) θα δοθούν με νεότερο έγγραφο.
Τα ανωτέρω πρόσωπαμπορούν να υπαχθούν στην προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης στον τελευταίο ενταχθέντα φορέα υποχρεωτικής ασφάλισης, εφόσον πληρούν αθροιστικά τις κάτωθι προϋποθέσεις:
I. α) Να έχουν πραγματοποιήσει στην υποχρεωτική ασφάλιση πέντε (5) έτη ή 1.500 ημέρες, εκ των οποίων τουλάχιστον ένα (1) έτος ή 300 ημέρες, εντός της τελευταίας, πριν την υποβολή της αίτησης, πενταετίας και να υποβάλλουν αίτηση εντός ενός έτους από την τελευταία ασφάλισή τους σε φορέα, τομέα, κλάδο ή λογαριασμό κύριας ασφάλισης ή
β) Να έχουν πραγματοποιήσει οποτεδήποτε στην υποχρεωτική ασφάλιση δέκα (10) έτη ή 3.000 ημέρες ασφάλισης ανεξάρτητα από τον χρόνο υποβολής της αίτησής τους.
Για τη συμπλήρωση των ανωτέρω χρονικών προϋποθέσεων, επισημαίνεται ότι:
- συνυπολογίζεται ο χρόνος διαδοχικής ασφάλισης στους ενταχθέντες στον ΕΦΚΑ φορείς, κλάδους και λογαριασμούς
- ο χρόνος ασφάλισης που έχει διανυθεί για την ίδια χρονική περίοδο λαμβάνεται υπόψη μία φορά
- δεν συνυπολογίζονται χρονικά διαστήματα ασφάλισης αναγνώρισης πλασματικών χρόνων και προαιρετικής συνέχισης ασφάλισης.
II. Να έχουν διακόψει την ασφάλισή τους στον ΕΦΚΑ.
III. Να μην είναι ανάπηροι κατά την έννοια του στοιχείου β΄ της παρ. 5 του άρθρου 28 του Ν. 1846/1951 (ΦΕΚ 189/Α΄). Για τη διαπίστωση αυτή απαιτείται γνωμάτευση αρμόδιας Υγειονομικής Επιτροπής.
IV. Περί μισθωτών, λαμβάνονται υπόψη χρονικά διαστήματα ασφάλισης που προκύπτουν από την οριστικοποιημένη ασφαλιστική ιστορία.
Ειδικά για αυτοαπασχολούμενους-μη μισθωτούς και ασφαλισμένους π. ΟΓΑ, να μην έχουν οφειλή στον ασφαλιστικό φορέα από ίδιο δικαίωμα. Σε περίπτωση οφειλής, να έχουν υπαχθεί σε καθεστώς ρύθμισης και να τηρούνται οι όροι αυτής.
Ο χρόνος της προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης αρχίζει από την ημερομηνία της υποβολής της αίτησης στην αρμόδια Υπηρεσία του ΕΦΚΑ και διαρκεί για χρονικό διάστημα που δεν μπορεί να υπολείπεται –πλην του μήνα υποβολής της αίτησης για τους μισθωτούς– των είκοσι πέντε (25) ημερών ασφάλισης ανά μήνα.
Η προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης πραγματοποιείται για κλάδο κύριας σύνταξης ή/και ασθένειας σε είδος και σε χρήμα.
Για την άσκηση του δικαιώματος υποβάλλεται σχετική αίτηση, με σαφή αναφορά των κλάδων επιλογής.
Ως ελάχιστη μηνιαία βάση των εισφορών καθορίζεται το ποσό που αντιστοιχεί στον κατώτατο βασικό μισθό άγαμου μισθωτού άνω των 25 ετών, όπως ισχύει κάθε φορά, το οποίο ανέρχεται σήμερα σε 586,08€.
Ειδικά για τον πρώην ΟΓΑ, ως ελάχιστη μηνιαία βάση ορίζεται το ποσό που αντιστοιχεί στο 70% του κατώτατου βασικού μισθού άγαμου μισθωτού άνω των 25 ετών, το οποίο ανέρχεται σήμερα σε 410,26€ (586,08€*70%).
Ως ανώτατο όριο ασφαλιστέων αποδοχών για τον υπολογισμό της μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς καθορίζεται το δεκαπλάσιο του κατώτατου βασικού μισθού άγαμου μισθωτού άνω των 25 ετών, το οποίο ανέρχεται σήμερα σε 5.860,80€.
7. Προσδιορισμός βάσης υπολογισμού – Εισφορές
Για τον προσδιορισμό της βάσης υπολογισμού προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης επισημαίνονται τα παρακάτω:
• Η μηνιαία εισφορά υπολογίζεται επί του μέσου όρου των μηνιαίων αποδοχών ή/και των εισοδημάτων, κατά περίπτωση, επί των οποίων καταβλήθηκαν ασφαλιστικές εισφορές το τελευταίο δωδεκάμηνο πριν από τη διακοπή της υποχρεωτικής ασφάλισης.
• Τα εισοδήματα ή οι μηνιαίες αποδοχές αναπροσαρμόζονται για το διάστημα έως και το 2020 κατά τη μεταβολή του μέσου ετήσιου δείκτη τιμών καταναλωτή της ΕΛΣΤΑΤ
Ειδικότερα για τον π. ΟΓΑ, η μηνιαία εισφορά υπολογίζεται επί του μέσου όρου των μηνιαίων αποδοχών ή/και των εισοδημάτων, κατά περίπτωση, επί των οποίων καταβλήθηκαν ασφαλιστικές εισφορές το τελευταίο δωδεκάμηνο πριν από τη διακοπή της υποχρεωτικής ασφάλισης χωρίς αναπροσαρμογή με τον δείκτη ΕΛΣΤΑΤ.
• Στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, η μηνιαία εισφορά υπολογίζεται ως ποσοστό επί του μέσου όρου του αθροίσματος των μηνιαίων αποδοχών και εισοδημάτων από κάθε απασχόληση.
Οι μισθωτοί καταβάλλουν το σύνολο της ασφαλιστικής εισφοράς εργαζόμενου και εργοδότη στο ύψος που έχει διαμορφωθεί και ισχύει για τον κλάδο ή τους κλάδους και κατά τον χρόνο υπαγωγής στην προαιρετική ασφάλιση.
Το ανωτέρω ποσοστό υπολογίζεται επί του μέσου όρου του συνόλου των (πάσης φύσεως) μηνιαίων αποδοχών επί των οποίων καταβλήθηκαν ασφαλιστικές εισφορές κατά το τελευταίο δωδεκάμηνο πριν από τη διακοπή της υποχρεωτικής ασφάλισης, συνυπολογιζόμενων του δώρου εορτών και επιδόματος αδείας.
Επισημαίνεται ότι ο χρόνος προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης δεν λογίζεται ως χρόνος διανυθείς σε βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.
Οι μη μισθωτοί καταβάλλουν το ποσοστό για τον Κλάδο Σύνταξης που ανέρχεται σε 20% και για τον Κλάδο Υγειονομικής Περίθαλψης σε 6,95% (επιμεριζόμενο σε 6,45% για παροχές σε είδος και 0,50% για παροχές σε χρήμα).
Ως βάση υπολογισμού εισφορών μη μισθωτών για χρόνο ασφάλισης που ανατρέχει πριν την 1/1/2017 λαμβάνεται η ελάχιστη μηνιαία βάση κατά περίπτωση.
Η προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης αναστέλλεται με τη συνταξιοδότηση του ασφαλισμένου λόγω αναπηρίας ορισμένου χρόνου και με την επιδότηση ασθενείας. Στην τελευταία περίπτωση πρέπει να το ζη΄τήσει ο ασφαλισμένος.
Η διακοπή – λήξη της προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης επέρχεται με την γραπτή αίτηση-δήλωση του ασφαλισμένου, με τη συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ή επ' αόριστον αναπηρίας ή με τον θάνατο του ασφαλισμένου ή τέλος με την ανάληψη εργασίας ή δραστηριότητας ή απόκτηση ιδιότητας ασφαλιστέας στον ΕΦΚΑ.
Απώλεια του δικαιώματος της προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης επέρχεται σε περίπτωση καθυστέρησης της πληρωμής της μηνιαίας εισφοράς για περισσότερο από δύο (2) έτη από την ημερομηνία που αυτή κατέστη απαιτητή ή απώλειας ρύθμισης οφειλών ασφαλιστικών εισφορών υποχρεωτικής ασφάλισης.
Συνολικά, ο ασφαλισμένος μπορεί να υπαχθεί σε καθεστώς προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης μέχρι τρεις (3) φορές.
