Σήμερα, η Επιτροπή ανακοίνωσε τα αποτελέσματα των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων του 2022 στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (ΕΤΑ), ύψους €832 εκατομμυρίων ευρώ ενωσιακής χρηματοδότησης για τη στήριξη 41 κοινών έργων έρευνας και ανάπτυξης στον τομέα της άμυνας σε ολόκληρη την ΕΕ.
Τα επιλεγμένα έργα θα συμβάλουν στην περαιτέρω ανάπτυξη των αμυντικών δυνατοτήτων υψηλού επιπέδου της ΕΕ σε κρίσιμους τομείς, όπως η ναυμαχία, η χερσαία μάχη, η αερομαχία, η διαστημική ικανότητα έγκαιρης προειδοποίησης και ο κυβερνοχώρος. Για παράδειγμα, όσον αφορά το ναυτικό, το σχέδιο E-NACSOS θα επικεντρωθεί σε ένα νέο συνεργατικό πρότυπο για την αντιαεροπορική και την αντιπυραυλική άμυνα. Όσον αφορά τον αέρα, το έργο REACTII θα βελτιώσει την ανθεκτικότητα και τη διαχείριση του ηλεκτρονικού πολέμου. Ένα άλλο έργο στον τομέα του διαστήματος, το ODIN'S EYE II, θα βασιστεί στην πρόοδο όσον αφορά την διαστημική ικανότητα έγκαιρης προειδοποίησης πυραύλων και θα συγκεντρώσει τις βιομηχανίες 14 κρατών μελών της ΕΕ και τη Νορβηγία προκειμένου να αυξηθούν οι ευρωπαϊκές δυνατότητες στον τομέα αυτό. Το ΕΤΑ θα συμβάλει επίσης άμεσα στην κυβερνοάμυνα σε τρία ειδικά έργα έρευνας και ανάπτυξης.
Για πρώτη φορά, το ΕΤΑ θα δρομολογήσει μια τεχνολογική πρόκληση ύψους 25 εκατ. EUR, στο πλαίσιο του ενωσιακού προγράμματος καινοτομίας στον τομέα της άμυνας (EUDIS). Στην εν λόγω τεχνολογική πρόκληση, διαφορετικές ομάδες θα ανταγωνίζονται, προκειμένου να προτείνουν την καλύτερη λύση για τον εντοπισμό κρυφών απειλών μέσω μη επανδρωμένων συστημάτων ώστε να επιτρέψουν στο στρατιωτικό και μη στρατιωτικό προσωπικό να λειτουργεί με μεγαλύτερη ασφάλεια στα περιβάλλοντα συγκρούσεων.
Το αποτέλεσμα των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων του 2022 επιβεβαιώνει ότι το ΕΤΑ συμβάλλει στη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ και στη δημιουργία μιας πιο ανταγωνιστικής και ολοκληρωμένης ευρωπαϊκής τεχνολογικής και βιομηχανικής βάσης στον τομέα της άμυνας. Τα αποτελέσματα της πρόσκλησης του 2022 επιβεβαιώνουν επίσης το έντονο ενδιαφέρον και την ενεργό συμμετοχή της αμυντικής βιομηχανίας της ΕΕ σε όλα τα θέματα που αφορούν την πρόσκληση υποβολής προτάσεων και καταδεικνύουν την ισχυρή προσήλωσή της στη φιλοδοξία που αποτελεί επιδίωξη του προγράμματος. Οι επιλεγμένες κοινοπραξίες συγκεντρώνουν 550 οντότητες από ολόκληρη την ΕΕ και τη Νορβηγία και περιλαμβάνουν ισχυρή συμμετοχή από ΜΜΕ, οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 39 % του συνόλου των οντοτήτων.
Η επιτυχία του δεύτερου έτους των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων του ΕΤΑ δείχνει ότι το πρόγραμμα, το οποίο οικοδομείται σε δύο πρόδρομα ως προς αυτό προγράμματα (την προπαρασκευαστική ενέργεια για την έρευνα στον τομέα της άμυνας και το ευρωπαϊκό πρόγραμμα βιομηχανικής ανάπτυξης στον τομέα της άμυνας), είναι κατάλληλο για τον σκοπό του:
- Εξαιρετικά ελκυστικό πρόγραμμα με έντονο ενδιαφέρον από τη βιομηχανία της ΕΕ: ελήφθησαν 134 προτάσεις από διάφορες κοινοπραξίες, οι οποίες περιλαμβάνουν μεγάλες βιομηχανίες, ΜΜΕ, εταιρείες μεσαίας κεφαλαιοποίησης και οργανισμούς έρευνας και τεχνολογίας, και οι οποίες καλύπτουν όλες τις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων και τα θέματα που δημοσιεύονται.
- Ευρεία γεωγραφική κάλυψη: στις επιλεγμένες προτάσεις συμμετέχουν σχεδόν 550 νομικές οντότητες από 26 κράτη μέλη της ΕΕ και τη Νορβηγία.
- Ευρεία συνεργασία στο πλαίσιο των έργων: κατά μέσο όρο, στις επιλεγμένες προτάσεις συμμετέχουν 22 οντότητες από 9 κράτη μέλη της ΕΕ και τη Νορβηγία.
- Ισχυρή συμμετοχή των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ): οι ΜΜΕ αντιπροσωπεύουν πάνω από το 39 % του συνόλου των οντοτήτων σε επιλεγμένες προτάσεις που λαμβάνουν το 20 % της συνολικής αιτούμενης χρηματοδότησης από την ΕΕ.
- Καλή ισορροπία μεταξύ έρευνας και δράσεων ανάπτυξης δυνατοτήτων: 317 εκατ. ευρώ για τη χρηματοδότηση 25 ερευνητικών έργων και 514 εκατ. ευρώ για τη χρηματοδότηση 14 έργων ανάπτυξης δυνατοτήτων.
- Στήριξη ανατρεπτικών τεχνολογιών για την άμυνα: 4,5 % του προϋπολογισμού προορίζεται για τη χρηματοδότηση ρηξικέλευθων ιδεών που θα φέρουν καινοτομία με στόχο τη ριζική αλλαγή των εννοιών και της διεξαγωγής των αμυντικών έργων.
- Ισορροπημένη στήριξη για στρατηγικές αμυντικές δυνατότητες και νέες, ελπιδοφόρες τεχνολογικές λύσεις.
- Συνοχή με άλλες αμυντικές πρωτοβουλίες της ΕΕ: μέσω της στρατηγικής πυξίδας της ΕΕ, των προτεραιοτήτων της ΕΕ όσο αφορά τις δυνατότητες και της μόνιμης διαρθρωμένης συνεργασίας (PESCO), με 11 από τις επιλεγμένες αναπτυξιακές προτάσεις να συνδέονται με την PESCO.
Η Επιτροπή θα αρχίσει τώρα την προετοιμασία της συμφωνίας επιχορήγησης με τις επιλεγμένες κοινοπραξίες. Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της προετοιμασίας της διαδικασίας αυτής και την έκδοση απόφασης χορήγησης επιχορηγήσεων από την Επιτροπή, οι συμφωνίες επιχορήγησης θα υπογραφούν πριν από το τέλος του έτους.
Την περασμένη εβδομάδα, η Επιτροπή πρότεινε την ενίσχυση του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ και τη δημιουργία της πλατφόρμας «Στρατηγικές τεχνολογίες για την Ευρώπη» (STEP). Το νέο αυτό μέσο θα ενισχύσει και θα διαθέσει επιπλέον 1,5 δισ. ευρώ στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας, καθώς και πρόσθετη χρηματοδότηση για άλλα υφιστάμενα προγράμματα της ΕΕ. Η συμπληρωματική χρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας θα χρησιμοποιηθεί για δράσεις που επικεντρώνονται σε τομείς της ψηφιακής και της υπερπροηγμένης τεχνολογίας που μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά τις επιδόσεις των μελλοντικών δυνατοτήτων σε ολόκληρη την Ένωση, με στόχο τη μεγιστοποίηση της καινοτομίας και την εισαγωγή νέων αμυντικών προϊόντων και τεχνολογιών. Κάτι τέτοιο θα ενισχύσει περαιτέρω την ικανότητα καινοτομίας της ευρωπαϊκής τεχνολογικής και βιομηχανικής βάσης στον τομέα της άμυνας.
Ιστορικό
Η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία υπέβαλε, έως τις 24 Νοεμβρίου 2022, 134 προτάσεις για κοινά αμυντικά έργα έρευνας και ανάπτυξης στο πλαίσιο των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (ΕΤΑ) 2022, που αντικατοπτρίζουν όλες τις θεματικές προτεραιότητες που προσδιορίστηκαν από τα κράτη μέλη με την υποστήριξη της Επιτροπής.
Το ΕΤΑ είναι το βασικό μέσο της Επιτροπής για τη στήριξη της έρευνας και καινοτομίας στον τομέα της άμυνας στην Ευρώπη. Χωρίς να υποκαθιστά τις προσπάθειες των κρατών μελών, προωθεί τη συνεργασία μεταξύ εταιρειών κάθε μεγέθους και ερευνητικών φορέων σε ολόκληρη την ΕΕ. Το ΕΤΑ στηρίζει συνεργατικά αμυντικά έργα καθ' όλο τον κύκλο έρευνας και ανάπτυξης, εστιάζοντας σε έργα που παράγουν σύγχρονες και διαλειτουργικές αμυντικές τεχνολογίες και εξοπλισμό. Προωθεί επίσης την καινοτομία και παρέχει κίνητρα για τη διασυνοριακή συμμετοχή των ΜΜΕ. Τα έργα αυτά επιλέγονται κατόπιν πρόσκλησης υποβολής προσφορών, οι οποίες ορίζονται σύμφωνα με τις προτεραιότητες της ΕΕ όσον αφορά τις δυνατότητες που έχουν συμφωνηθεί από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας (ΚΠΑΑ), και ιδίως στο πλαίσιο του Σχεδίου Ανάπτυξης Δυνατοτήτων (CDP).
Το ΕΤΑ διαθέτει προϋπολογισμό ύψους 7 953 δις ευρώ για την περίοδο 2021-2027. Το χρηματοδοτικό αυτό κονδύλιο διαιρείται σε δύο πυλώνες:
- 2 651 δισ. ευρώ θα διατεθούν για τη χρηματοδότηση συνεργατικής έρευνας στον τομέα της άμυνας προκειμένου να αντιμετωπιστούν αναδυόμενες και μελλοντικές απειλές· και
- 5 302 δισ. ευρώ για τη συγχρηματοδότηση συνεργατικών έργων ανάπτυξης δυνατοτήτων.
Ποσοστό μεταξύ 4 % και 8 % του προϋπολογισμού του ΕΤΑ προορίζεται για ανάπτυξη ή έρευνα όσον αφορά ανατρεπτικές τεχνολογίες που έχουν τη δυνατότητα να δημιουργήσουν ρηξικέλευθες καινοτομίες στον τομέα της άμυνας.
Το ΕΤΑ υλοποιείται μέσω ετήσιων προγραμμάτων εργασίας, διαρθρωμένων με βάση 17 σταθερές θεματικές και οριζόντιες κατηγορίες δράσεων κατά την περίοδο του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2021-2027, με έμφαση στα εξής:
- Αναδυόμενες προκλήσεις για τη διαμόρφωση μιας πολυδιάστατης και ολιστικής προσέγγισης του σύγχρονου χώρου μάχης, όπως η ιατρική υποστήριξη στον τομέα της άμυνας, οι χημικές, βιολογικές, ραδιολογικές, πυρηνικές απειλές (ΧΒΡΠ), η βιοτεχνολογία και οι ανθρώπινοι παράγοντες, η πληροφοριακή υπεροχή, οι προηγμένοι παθητικοί και ενεργητικοί αισθητήρες, ο κυβερνοχώρος και το διάστημα.
- Παράγοντες τόνωσης και διευκόλυνσης της άμυνας για την προώθηση βασικής τεχνολογίας στο ΕΤΑ, οι οποίοι αφορούν όλους τους τομείς δυνατοτήτων, όπως ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η ενεργειακή ανθεκτικότητα και η περιβαλλοντική μετάβαση, τα υλικά και τα κατασκευαστικά στοιχεία, οι ανατρεπτικές τεχνολογίες και οι ανοικτές προσκλήσεις για καινοτόμες και μελλοντοστρεφείς αμυντικές λύσεις, συμπεριλαμβανομένων των ειδικών προσκλήσεων για τις ΜΜΕ.
- Αριστεία στον πόλεμο για την ενίσχυση της προσέλκυσης νέων δυνατοτήτων και τη στήριξη φιλόδοξων αμυντικών συστημάτων, όπως η αερομαχία, η αντιαεροπορική και η αντιπυραυλική άμυνα, η χερσαία μάχη, η προστασία και η κινητικότητα των δυνάμεων, η ναυμαχία, ο υποβρύχιος πόλεμος και η προσομοίωση και εκπαίδευση.
Για περισσότερες πληροφορίες
Ενημερωτικό δελτίο επισκόπησης και ενημερωτικά δελτία για μεμονωμένα έργα ανά επιλεγμένη πρόταση
Ενημερωτικό δελτίο για το πρόγραμμα εργασίας 2022 του ΕΤΑ
