Στη Βουλή κατατέθηκε το νομοσχέδιο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας «Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής και άλλες διατάξεις», με το οποίο προβλέπονται τα ακόλουθα:
ΕΝΟΤΗΤΑ Α΄
ΜΕΡΟΣ Α΄
1. Επεκτείνεται και καθιερώνεται, ως μόνιμη υπηρεσία εθνικής εμβέλειας, το Πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία» (εφεξής Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού), το οποίο σήμερα λειτουργεί πιλοτικά με περιορισμένη χρονική διάρκεια και συγκεκριμένους πόρους (άρθρα 32-39 του ν.4837/2021). (άρθρα 1 - 3)
2.α. Ορίζεται το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης» (Ο.Π.Ε.Κ.Α.), ως φορέας υλοποίησης του προαναφερόμενου προγράμματος.
β. Η δαπάνη για την υλοποίηση του (αποζημίωση προσωπικών βοηθών, χορήγηση ποσού οικονομικής ενίσχυσης σε ωφελούμενους, εκπαίδευση των εμπλεκόμενων προσώπων προσωπικών κ.λπ.) καλύπτεται από πιστώσεις του προϋπολογισμού του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Παρέχεται επίσης η δυνατότητα χρηματοδότησης ή συγχρηματοδότησής του, εν όλω ή εν μέρει, και από πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (άρθρο 4)
3.α. Τίθενται οι προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούν i) οι επιλέξιμοι ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, οι οποίοι αξιολογούνται από ειδικές επιτροπές αξιολόγησης διεπιστημονικού χαρακτήρα (ισχύει και σήμερα παρ. 3 άρθρου 36 ν. 4837/2021) και ii) οι προσωπικοί βοηθοί που θα επιλεγούν, για την υλοποίηση του εν λόγω Προγράμματος.
β. Συνιστάται στον Ο.Π.Ε.Κ.Α. ηλεκτρονικό «Μητρώο Αξιολογητών», για την επιλογή των μελών των ειδικών επιτροπών αξιολόγησης. (άρθρα 5 - 7)
4. Συνιστάται και λειτουργεί, στον Ο.Π.Ε.Κ.Α., διασυνδεόμενο με άλλα πληροφοριακά συστήματα του δημόσιου τομέα, πληροφοριακό σύστημα, για την υποστήριξη των διαδικασιών του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού, το οποίο εντάσσονται τα ηλεκτρονικά Μητρώα Προσωπικών Βοηθών και Αξιολογητών. (άρθρο 8)
5. Τίθενται οι απαιτούμενες εξουσιοδοτικές διατάξεις, για την εφαρμογή των προτεινόμενων ρυθμίσεων, καθώς και οι μεταβατικής ισχύος, τελικές και καταργούμενες διατάξεις. (άρθρα 9 - 12)
ΜΕΡΟΣ Β΄
1.α. Ορίζεται ως σκοπός του εν λόγω μέρους η καθιέρωση ενός ολοκληρωμένου και οργανωμένου πλαισίου για την εκπαίδευση, επιμόρφωση και πιστοποίηση εκπαιδευτών κινητικότητας, προσανατολισμού και δεξιοτήτων καθημερινής διαβίωσης για άτομα με αναπηρία όρασης, με στόχο την παροχή ποιοτικής εκπαίδευσης σε αυτά και την ενίσχυση της κοινωνικής ένταξής τους.
β. Το ν.π.δ.δ. «Κέντρο Εκπαίδευσης και Αποκατάστασης Τυφλών» (Κ.Ε.Α.Τ.) ορίζεται ως αρμόδιος φορέας για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την οργάνωση και την υλοποίηση προγραμμάτων επιμόρφωσης για: i) άτομα με αναπηρία όρασης, ii) την εξειδίκευση των εκπαιδευτών κινητικότητας στην εκπαίδευση ατόμων με τυφλοκώφωση. Ορίζεται, επίσης, ως ο αποκλειστικά αρμόδιος φορέας για την πιστοποίηση της εκπαιδευτικής επάρκειας των εκπαιδευτών κινητικότητας για άτομα με αναπηρία όρασης.
γ. Στο πλαίσιο άσκησης των ανωτέρω αρμοδιοτήτων, το Κ.Ε.Α.Τ. δύναται να συνάπτει προγραμματικές συμβάσεις με φορείς του δημόσιου τομέα ή διεθνείς οργανισμούς, καθώς και μνημόνια συνεργασίας και να αναπτύσσει συνεργασίες με ιδιωτικούς φορείς, της ημεδαπής και της αλλοδαπής.
δ. Οι δράσεις που εντάσσονται στο πλαίσιο εκπαίδευσης, επιμόρφωσης και πιστοποίησης Εκπαιδευτών Κινητικότητας για άτομα με αναπηρία όρασης δύνανται να χρηματοδοτούνται από εθνικούς και ενωσιακούς πόρους. (άρθρα 13 - 15)
2.α. Καθορίζονται η διάρκεια και το περιεχόμενο των Προγραμμάτων Επιμόρφωσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας. Για τη συμμετοχή τους σε αυτά οι υποψήφιοι εκπαιδευτές καταβάλλουν δίδακτρα, με την οριζόμενη εξαίρεση.
β. Εξειδικεύονται η διαδικασία επιλογής υποψηφίων εκπαιδευτών και οι προϋποθέσεις συμμετοχής τους σε πρόγραμμα επιμόρφωσης. Για την επιλογή των συμμετεχόντων συνίσταται στο Κ.Ε.Α.Τ. Επιτροπή Αξιολόγησης. (άρθρα 16 – 18 & 28 παρ. 1 - 4)
3.α. Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Επιμόρφωσης, οι υποψήφιοι εκπαιδευτές κινητικότητας συμμετέχουν στις εξετάσεις πιστοποίησης, οι οποίες διενεργούνται από το Κ.Ε.Α.Τ..
β. Για τη συμμετοχή στις εξετάσεις πιστοποίησης δύναται να προβλέπεται καταβολή παραβόλου, το ύψος του οποίου καθορίζεται με κανονιστική διοικητική πράξη και συνιστά έσοδο του κρατικού προϋπολογισμού. Με την ίδια κανονιστική διοικητική πράξη καθορίζεται η διαδικασία απόδοσης και το ποσοστό του εσόδου που μπορεί να εγγράφεται κατ’ έτος ως πίστωση στον προϋπολογισμό του Κ.Ε.Α.Τ., σύμφωνα με το άρθρο 74 του ν. 4270/2014.
γ. Το Κ.Ε.Α.Τ. συνιστά Επιστημονική Επιτροπή, η οποία έχει την ευθύνη διεξαγωγής των εξετάσεων πιστοποίησης και είναι αρμόδια για την επιλογή των θεμάτων, την επίβλεψη της διαδικασίας και τη βαθμολόγηση των υποψηφίων.
δ. Μετά την επιτυχή συμμετοχή στις εξετάσεις πιστοποίησης χορηγείται Πιστοποιητικό Εκπαιδευτή Κινητικότητας, Προσανατολισμού και Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης.
ε. Στο Κ.Ε.Α.Τ. τηρείται Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών Κινητικότητας σε ηλεκτρονική μορφή, το οποίο αναρτάται στον επίσημο ιστοτόπο του. (άρθρα 19 - 22 & 28 παρ. 5)
4.α. Οι πιστοποιημένοι εκπαιδευτές κινητικότητας εκπαιδεύουν τα ωφελούμενα άτομα με αναπηρία όρασης στην κινητικότητα, στον προσανατολισμό και στις δεξιότητες καθημερινής διαβίωσης, στον τόπο για τον οποίο έχουν επιλεγεί και ορίζεται στη σύμβασή τους με το Κ.Ε.Α.Τ..
β. Το Κ.Ε.Α.Τ. οργανώνει, επίσης, προγράμματα επιμόρφωσης για τους εγγεγραμμένους στο Ειδικό Μητρώο Πιστοποιημένων Εκπαιδευτών εφόσον διαθέτουν πιστοποίηση στην ελληνική νοηματική γλώσσα, με στόχο την εξειδίκευσή τους στην εκπαίδευση ατόμων με τυφλοκώφωση, σε σύμπραξη με το Εθνικό Ίδρυμα Κωφών. (άρθρα 23, 24 & 28 παρ. 6)
5.α. Κατά παρέκκλιση της διάταξης που προβλέπει την καταβολή διδάκτρων από τους υποψήφιους εκπαιδευτές, είναι δυνατή υπό τις οριζόμενες προϋποθέσεις (μεταξύ των οποίων η ύπαρξη της απαιτούμενης δημοσιονομικής δυνατότητας) η παροχή του Προγράμματος Ειδικής Επιμόρφωσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας, χωρίς δίδακτρα και με κάλυψη από το Κ.Ε.Α.Τ. κάθε σχετικής δαπάνης των υποψήφιων εκπαιδευτών κινητικότητας, υπό την προϋπόθεση της υποχρεωτικής εκ μέρους τους παροχής εκπαίδευσης σε άτομα με αναπηρία όρασης, κατά τα ειδικότερα προβλεπόμενα.
β. Καθορίζονται η διαδικασία και οι όροι συμμετοχής ατόμων με αναπηρία όρασης σε Πρόγραμμα εκπαίδευσης σε κινητικότητα, προσανατολισμό και δεξιότητες καθημερινής διαβίωσης, χωρίς οικονομική επιβάρυνση, από τους προαναφερόμενους εκπαιδευτές.
γ. Τίθενται οι εξουσιοδοτικές διατάξεις με τις οποίες ρυθμίζεται το εφαρμοστικό μέρος των προτεινόμενων ρυθμίσεων. (άρθρα 25 – 27 & 28 παρ. 7- 10)
ΜΕΡΟΣ Γ΄
Ρυθμίζονται ζητήματα αναφορικά με την Εθνική Πύλη Αναπηρίας που παρέχεται ως ιστότοπος στον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.), τα Μητρώα Παροχών και Δομών Αναπηρίας, που τηρούνται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α., και την Κάρτα Αναπηρίας. Ενδεικτικά αναφέρονται τα κάτωθι:
1. Ορίζονται τα συστήματα (ηλεκτρονικές πλατφόρμες), στα οποία παρέχεται πρόσβαση μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας και προβλέπεται ο τρόπος χρηματοδότησης του έργου ανάπτυξης και υποστήριξης μέρους αυτών. (άρθρα 29 - 32)
2.α. Διευρύνονται οι κατηγορίες δικαιούχων Κάρτας Αναπηρίας και ρυθμίζονται ειδικότερα ζητήματα εφαρμογής της ρύθμισης (ισχύς της Κάρτας Αναπηρίας κ.λπ.).
β. Επικαιροποιούνται διατάξεις αναφορικά με τη λειτουργία του Μητρώου Παροχών Αναπηρίας (πρόσβαση μεταξύ άλλων και η προαιρετική καταχώριση στο εν λόγω Μητρώο, παροχών από ιδιώτες προς τους κατόχους Κάρτας Αναπηρίας).
γ. Εισάγεται το Μητρώο Δομών Αναπηρίας, ως υποσύστημα της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. (άρθρα 33 - 35)
3. Περιλαμβάνονται ρυθμίσεις για ζητήματα που αφορούν στην επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για τα υποσυστήματα του ιστοτόπου της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας, όπως ο υπεύθυνος επεξεργασίας, τα υποκείμενα επεξεργασίας, οι δικαιούχοι πρόσβασης στα εν λόγω δεδομένα, η διάρκεια τήρησης των δεδομένων κ.λπ. (άρθρο 36)
4. Παρατίθενται οι εξουσιοδοτικές διατάξεις για τη ρύθμιση των σχετικών λεπτομερειών εφαρμογής των νέων ρυθμίσεων αναφορικά με την Εθνική Πύλη Αναπηρίας. (άρθρο 37)
ΜΕΡΟΣ Δ΄
Με τις διατάξεις του εν λόγω μέρους αναμορφώνεται το πλαίσιο λειτουργίας του Ο.Π.Ε.Κ.Α. αναφορικά με τη διεύρυνση των σκοπών και των πόρων του, καθώς και την ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας του Οργανισμού κατά την άσκηση αρμοδιοτήτων του. Ειδικότερα, μεταξύ άλλων:
- προστατεύεται στους πόρους του Οργανισμού, η δυνατότητα αξιοποίησης ενωσιακών και εθνικών πόρων, για την υλοποίηση, εκτέλεση και διαχείριση προγραμμάτων, δράσεων και ενεργειών κοινωνικής πολιτικής,
- συστήνεται Τμήμα Κυβερνοασφάλειας με έδρα στην Περιφερειακή Διεύθυνση Ο.Π.Ε.Κ.Α. Κεντρικής Μακεδονίας και καθορίζονται οι αρμοδιότητές του,
- προβλέπεται η δυνατότητα της Διεύθυνσης Διαχείρισης Συγχρηματοδοτούμενων και Εθνικών Προγραμμάτων Ο.Π.Ε.Κ.Α. να αναπτύσσει πληροφοριακά συστήματα καθώς και μητρώα παρόχων αγαθών και υπηρεσιών, για τις ανάγκες διαχείρισης και υλοποίηση των προγραμμάτων που εμπίπτουν στις αρμοδιότητες και στους επιχειρησιακούς στόχους της,
- μετονομάζεται η Διεύθυνση Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. σε Διεύθυνση Παροχών, Υπηρεσιών και Μητρώων Ατόμων με Αναπηρία,
- συστήνονται δύο (2) νέες οργανικές μονάδες επιπέδου τμήματος, για την κάλυψη αναγκών του Ο.Π.Ε.Κ.Α., με τις οριζόμενες αρμοδιότητες,
- παρέχεται η δυνατότητα παράτασης της παραμονής στην υπηρεσία, για το αναφερόμενο χρονικό διάστημα, των ασκούντων καθήκοντα Προϊσταμένων Γενικών Διευθύνσεων και Διευθύνσεων του Ο.Π.Ε.Κ.Α. καθώς και των εκτελούντων σήμερα χρέη αναπληρωτών αυτών, κατά παρέκκλιση του άρθρου 155 του Υπαλληλικού Κώδικα, περί της αυτοδίκαιης απόλυσης λόγω ορίου ηλικίας. (άρθρα 38 - 45)
ΜΕΡΟΣ Ε΄
Με τις διατάξεις του εν λόγω Μέρους ρυθμίζονται θέματα αρμοδιότητας της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής. Ειδικότερα, μεταξύ άλλων:
1.α. Θεσπίζεται η καθολική εφαρμογή του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης, το οποίο αφορά παιδιά ηλικίας μέχρι έξι (6) ετών με αναπηρία ή αναπτυξιακές δυσκολίες και τις οικογένειές τους [εφαρμόστηκε πιλοτικά (άρθρο 51 ν.4997/2022)].
β. Η προκαλούμενη δαπάνη καλύπτεται από τις πιστώσεις του προϋπολογισμού του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας [προέρχονται από ενωσιακούς ή και εθνικούς πόρους και μεταβιβάζονται στην ανώνυμη εταιρεία «Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης» (Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε.) που αποτελεί τον φορέα υλοποίησης, παρακολούθησης και διαχείρισης του εν λόγω Προγράμματος]. (άρθρα 46 - 48)
2. Καταρτίζεται Ηλεκτρονικό Μητρώο Επαγγελματιών Πρώιμης Παρέμβασης, το οποίο τηρείται από την Ε.Ε.Τ.Α.Α. Α.Ε., για λογαριασμό της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Για την εγγραφή των επαγγελματιών στο εν λόγω Μητρώο απαιτείται η προηγούμενη παρακολούθηση εκπαιδευτικού προγράμματος σχετικά με το οικογενειοκεντρικό μοντέλο παροχής υπηρεσιών πρώιμης παρέμβασης, το οποίο παρέχεται από το εν λόγω Υπουργείο. (άρθρο 49)
3. Καθορίζεται ο τρόπος επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης. (άρθρο 50)
4.α. Τροποποιούνται – συμπληρώνονται οι διατάξεις του άρθρου 32 του ν.5178/2025 αναφορικά με την υλοποίηση του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης, στα εξής κατά βάση σημεία:
- διευρύνονται οι κατηγορίες ωφελούμενων (περιλαμβάνονται εφεξής και κάτοικοι κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που μεταφέρουν την κύρια κατοικία τους στους αναφερόμενους δήμους ή δημοτικές ενότητες),
- ορίζεται σε δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ το ύψος της οικονομικής ενίσχυσης για τις ωφελούμενες μονάδες, ανεξαρτήτως του πληθυσμού του οικισμού εγκατάστασής τους [σήμερα το ποσό αυτό περιορίζεται σε ωφελούμενες μονάδες που εγκαθίστανται σε οικισμό με πληθυσμό έως πεντακοσίους (500) κατοίκους],
- παρέχεται εφεξής η δυνατότητα καταβολής της πρώτης δόσης της οικονομικής ενίσχυσης στην ωφελούμενη μονάδα και πριν της έγκρισης της σχετικής αίτησης, εφόσον ζητηθεί από την ωφελούμενη μονάδα, για την κάλυψη των εξόδων μετεγκατάστασης στην περιοχή εγκατάστασης.
β. Καθορίζεται ο τρόπος επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης. (άρθρα 51 & 52)
5.α. Στο πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία για τους αστέγους» του άρθρου 15 του ν. 4756/2020 προστίθεται τέταρτος διακριτός πυλώνας ενεργειών για την άμεση πρόληψη της αστεγίας ατόμων και οικογενειών που διαμένουν υπό απειλή έξωσης λόγω οικονομικής αδυναμίας και δεν συντρέχουν πρόσθετα εμπόδια στέγασης λόγω ευαλωτότητας που τεκμηριώνουν τη δυνατότητα ένταξης στους τρεις υφιστάμενους πυλώνες του εν λόγω προγράμματος. Ο νέος πυλώνας περιλαμβάνει, κατ’ ελάχιστον, τις ακόλουθες ενέργειες:
- Έκτακτη οικονομική ενίσχυση για την αντιμετώπιση αναγκών στέγασης.
- Παροχή υπηρεσιών ψυχοκοινωνικής στήριξης, διαμεσολάβησης με τον εκμισθωτή, εργασιακής συμβουλευτικής και διασύνδεσης με συμπληρωματικές κοινωνικές παροχές και υπηρεσίες.
- Ένταξη υπό τους προβλεπόμενους όρους και προϋποθέσεις, στο Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα του άρθρου 235 του ν. 4389/2016 για μία περίοδο ενίσχυσης.
β. Οι ειδικότεροι όροι, το ύψος της οικονομικής ενίσχυσης, οι ειδικότερες παρεχόμενες υπηρεσίες και οι προϋποθέσεις εφαρμογής των ανωτέρω (περιλαμβανομένου του καθορισμού εισοδηματικών κριτηρίων) καθορίζονται με κανονιστική διοικητική πράξη. (άρθρο 53)
6. Απαλλάσσεται από τον φόρο εισοδήματος, από το φορολογικό έτος 2026 και εφεξής και για το οριζόμενο χρονικό διάστημα, το εισόδημα που αποκτούν τα αναφερόμενα νομικά πρόσωπα, από την εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση ακινήτων, που εντάσσονται σε προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης. (άρθρο 54)
7.α. Παρέχεται το δικαίωμα λήψης του επιδόματος στέγασης του άρθρου 3 του ν.4472/2017, για το αναφερόμενο χρονικό διάστημα, για τους ωφελούμενους, που απεντάχθηκαν από το πρόγραμμα «Κάλυψη», υπό τις οριζόμενες προϋποθέσεις.
β. Καθορίζονται ανά περίπτωση τα ποσά του επιδόματος και προβλέπεται ότι η σχετική δαπάνη θα καλύπτεται από τις πιστώσεις του προϋπολογισμού του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. (άρθρο 55)
8. Εισάγονται νέες ρυθμίσεις στον Κώδικα Χωροταξίας – Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» (ν.5306/2026). Ειδικότερα:
α. Τροποποιείται το άρθρο 199 του Κώδικα Χωροταξίας – Πολεοδομίας (ν.5306/2026) αναφορικά με τη χρήση των κτιρίων και εισάγεται ειδικό πλαίσιο αλλαγής χρήσης σε κατοικία για την εξυπηρέτηση υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος προς κάλυψη στεγαστικών αναγκών. Μεταξύ άλλων:
- Απαιτείται, για την έγκριση της αλλαγής χρήσης σε κατοικία σε νομίμως υφιστάμενα κτίρια, εκτός σχεδίου πόλεως και εκτός ορίων οικισμών, η καταβολή εφάπαξ ειδικού ανταποδοτικού τέλους, όπως ειδικότερα ορίζεται, υπέρ του Πράσινου Ταμείου, για τη χρηματοδότηση δράσεων κλιματικής ουδετερότητας και έργων των Ειδικών Σχεδίων Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβάθμισης Πόλεων στους οικείους δήμους, το οποίο δεν συμψηφίζεται με άλλα τέλη ή εισφορές.
- Απαγορεύεται η βραχυχρόνια μίσθωση των κατοικιών που προκύπτουν από τις ανωτέρω ειδικές περιπτώσεις αλλαγής χρήσης, για το οριζόμενο χρονικό διάστημα από τη συντέλεση της αλλαγής χρήσης σε κατοικία.
β. Θεσπίζεται ειδική διαδικασία καθορισμού όρων και περιορισμών δόμησης σε ακίνητα ή τμήματα ακινήτων ιδιοκτησίας του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας, όσον αφορά στην εγκατάσταση κατοικιών και στη δημιουργία των αναγκαίων κοινόχρηστων χώρων, για τις ανάγκες στέγασης του προσωπικού των Ενόπλων Δυνάμεων και δημιουργίας κοινωνικών κατοικιών. (άρθρα 56, 57)
9. Τίθενται οι εξουσιοδοτικές και οι μεταβατικές διατάξεις του εν λόγω Μέρους. (άρθρα 58 & 59)
ΜΕΡΟΣ ΣΤ΄
1. Επανακαθορίζεται η διαδικασία απαλλαγής από την καταβολή κομίστρου στα μέσα μαζικής μεταφοράς, για κατηγορίες δικαιούχων αρμοδιότητας του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. (άρθρα 60 & 61)
2. Τροποποιούνται - συμπληρώνονται διατάξεις του ν.4997/2022 σχετικά με το πιλοτικό πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων, για την προσβασιμότητα των χώρων μόνιμης κατοικίας και εργασίας ατόμων με αναπηρία, στα εξής κατά βάση σημεία:
- εισάγεται ειδικό καθεστώς (αφορολόγητο, ακατάσχετο, μη υποκείμενο σε οποιαδήποτε κράτηση κ.λπ.) για το επιχορηγούμενο ποσό για την υλοποίηση των παρεμβάσεων του εν λόγω προγράμματος,
- παρατείνεται, έως την οριζόμενη ημερομηνία, η προθεσμία ολοκλήρωσης των παρεμβάσεων για τους ωφελούμενους του εν λόγω πιλοτικού προγράμματος, εφόσον δεν
έχουν ολοκληρωθεί κατά τον χρόνο λήξης της προθεσμίας υλοποίησής τους. Στην περίπτωση αυτή, οι σχετικές δαπάνες βαρύνουν τον τακτικό προϋπολογισμό του Υ.Κοι.Σ.Ο.,
- ρυθμίζεται ο τρόπος χρηματοδότησης (από τον έναρθρο του εθνικού σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας του Υ.Κοι.Σ.Ο.) για τις παρεμβάσεις των ωφελουμένων που ολοκληρώθηκαν εντός της επιλέξιμης περιόδου της παρέμβασης του πιλοτικού προγράμματος, αλλά δεν είναι δυνατή η πληρωμή τους από το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος λόγω εξάντλησης των διαθέσιμων πόρων,
- παρέχονται οι σχετικές εξουσιοδοτήσεις για την εφαρμογή των εισαγόμενων διατάξεων. (άρθρα 62 & 63)
3. Παρατείνονται εκ νέου από τη λήξη τους και έως την οριζόμενη κατά περίπτωση ημερομηνία, τα αναφερόμενα μέτρα για την προστασία της δημόσιας υγείας. (άρθρο 64)
4.α. Προβλέπεται ότι, από 1.9.2026 οι δαπάνες λειτουργίας του Ιατρείου Μνήμης και Νοητικών Διαταραχών, το οποίο αναπτύχθηκε μέσω του επιχειρησιακού προγράμματος ΕΣΠΑ «Αττική 2014-2020» εντός της Α΄ Νευρολογικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών του Αιγινήτειου Νοσοκομείου, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών μισθοδοσίας του απασχολούμενου σε αυτό προσωπικού, καλύπτονται από πιστώσεις του τακτικού προϋπολογισμού του Υπουργείου Υγείας με απευθείας επιχορήγηση του Αιγινήτειου Νοσοκομείου.
β. Οι συμβάσεις του προσωπικού που απασχολείται στο ανωτέρω Ιατρείο παρατείνονται αυτοδικαίως από τη λήξη τους για το οριζόμενο χρονικό διάστημα. (άρθρο 65)
5. Εξαιρούνται από τον χαρακτηρισμό τους ως άγονων και προβληματικών Α΄ κατηγορίας οι περιοχές όπου εδρεύουν Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία εντός της Περιφέρειας Αττικής και του Δήμου Θεσσαλονίκης της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης. (άρθρο 66)
6. Ορίζεται μεταξύ άλλων και υπό τις αναφερόμενες προϋποθέσεις, Προσωρινή Διοικούσα Επιτροπή στον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο με σκοπό τη διενέργεια αρχαιρεσιών για την ανάδειξη νέων οργάνων διοίκησης του Συλλόγου. (άρθρο 67)
7. Συμπληρώνονται οι διατάξεις του άρθρου 5 του ν. 2646/1998, σχετικά με τα ανώτατα όρια επιχειρήσεων από τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης προς φορείς ιδιωτικού τομέα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που παρέχουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας έως τριάντα τρία κόμμα τριάντα τρία τοις εκατό (33,33%) του εγκεκριμένου προϋπολογισμού του φορέα ανά έτος και, υπό την οριζόμενη εξαίρεση, έως το σαράντα εννέα τοις εκατό (49%) του αθροίσματος των εγκεκριμένων προϋπολογισμών των αναφερόμενων ετών). (άρθρο 68)
8. Προβλέπεται, για το αναφερόμενο χρονικό διάστημα, η διαδικασία αποζημίωσης φυσικών προσώπων που λαμβάνουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας από δομές οι οποίες διέθεταν, έως την οριζόμενη ημερομηνία, άδεια ίδρυσης και λειτουργίας και δεν έχουν ολοκληρώσει τη διαδικασία σύναψης σύμβασης με τον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (Ε.Ο.Π.Υ.Υ.). (άρθρο 69)
9. Απαλλάσσεται από τη φορολογία εισοδήματος, η περίπτωση του εισοδήματος που προέρχεται από εκμίσθωση ακίνητης περιουσίας, για τα φυσικά και νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, που εκμισθώνουν ακίνητο με αποκλειστικό σκοπό τη στέγαση και λειτουργία Στέγης Υποστηριζόμενης Διαβίωσης (Σ.Υ.Δ.) για Άτομα με Αναπηρία. (άρθρο 70)
10. Παρέχεται, εκ νέου η δυνατότητα εξόφλησης, κατά παρέκκλιση των ισχυουσών διατάξεων (ν.4270/2014, ν.4412/2016 και π.δ. 80/2016), των δαπανών προμήθειας φαρμάκων, υγειονομικού και ορθοπεδικού υλικού, χημικών αντιδραστηρίων και παροχής υπηρεσιών των στρατιωτικών νοσοκομείων και του Νοσηλευτικού Ιδρύματος Μετοχικού Ταμείου Στρατού (Ν.Ι.Μ.Τ.Σ.), που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια του οριζόμενου χρονικού διαστήματος (άρθρο 25 του ν.4494/2017). (άρθρο 71)
11. Τροποποιείται η παρ. 4 του άρθρου 16 του ν. 4703/2020, περί των πόρων του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Ίδρυμα Μέριμνας και Αριστείας Ελληνικής Αστυνομίας» και θεσπίζεται υποχρεωτική εφάπαξ ετήσια εισφορά στο μνημονευόμενο ύψος, η οποία παρακρατείται από τη μισθοδοσία του εν ενεργεία ένστολου και πολιτικού προσωπικού της Ελληνικής Αστυνομίας, υπέρ της λειτουργίας των παιδικών εξοχών του Ιδρύματος, με δυνατότητα αναπροσαρμογής του ύψους αυτής, κατά τα ειδικώς οριζόμενα. (άρθρο 72)
ΕΝΟΤΗΤΑ Β΄
Εισάγονται διατάξεις για την ενίσχυση της οδικής ασφάλειας κατά τη χρήση ελαφρών προσωπικών ηλεκτρικών οχημάτων (Ε.Π.Η.Ο.), με τροποποίηση, συμπλήρωση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν.5209/2025) και του ν.4784/2021. Μεταξύ άλλων:
1.α. Αυξάνεται το ηλικιακό όριο στο οποίο καθίσταται επιτρεπτή η οδήγηση Ε.Π.Η.Ο.
β. Αυστηροποιούνται οι κυρώσεις για την κυκλοφορία Ε.Π.Η.Ο. σε οδούς με επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας άνω των 50 χιλιομέτρων την ώρα, με αύξηση του επιβαλλόμενου προστίμου στους παραβάτες (από 30 σε 350 ευρώ).
γ. Αυξάνονται τα επιβαλλόμενα διοικητικά πρόστιμα (από 30 σε 150 ευρώ), για παραβάσεις αναφορικά με:
- μεταφορά συνεπιβατών σε ποδήλατα, Ε.Π.Η.Ο., μοτοποδήλατα, μοτοσυκλέτες και τρίτροχα οχήματα,
- το ηλικιακό όριο των οδηγών Ε.Π.Η.Ο. (άρθρα 73-77)
2.α. Θεσπίζεται η υποχρέωση των κυρίων ή κατόχων των Ε.Π.Η.Ο. σε ασφάλιση γενικής αστικής ευθύνης έναντι τρίτου για την κυκλοφορία των εν λόγω οχημάτων, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα. Σε περίπτωση παράβασης της εν λόγω υποχρέωσης επιβάλλεται το αναφερόμενο διοικητικό πρόστιμο.
β. Συστήνεται στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών ηλεκτρονικό «Μητρώο Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων» στο οποίο και καταγράφονται υποχρεωτικά τα Ε.Π.Η.Ο. που εισάγονται, πωλούνται, εκμισθώνονται και κυκλοφορούν. Παρέχεται νομοθετική εξουσιοδότηση για τον καθορισμό, μεταξύ άλλων, των κυρώσεων σε περίπτωση παραβάσεων της υποχρέωσης καταχώρισης των Ε.Π.Η.Ο. στο νεοσυσταθέν Μητρώο, της διαδικασίας υλοποίησης του Μητρώου, κ.λπ.
γ. Απαγορεύονται η πώληση, η εκμίσθωση και η διάθεση Ε.Π.Η.Ο. σε ανηλίκους, κάτω των δεκαεπτά (17) ετών και επιβάλλεται, από την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία, το οριζόμενο διοικητικό πρόστιμο (1.000 ευρώ) στις εταιρείες που δεν συμμορφώνονται με την υποχρέωση ασφάλισης των Ε.Π.Η.Ο. και τα πωλούν ή διαθέτουν ή εκμισθώνουν σε ανηλίκους. (άρθρα 78-81)
ΕΝΟΤΗΤΑ Γ΄
1. Τροποποιούνται – συμπληρώνονται οι διατάξεις του ν. 4139/2013 σχετικά με τη διάθεση στην αγορά προϊόντων κάνναβης. Συγκεκριμένα προστίθεται κατηγορία προϊόντων κάνναβης, για τα οποία απαγορεύεται η παραγωγή, εμπορία, αγορά, πώληση και εν γένει διακίνησή τους στο καταναλωτικό κοινό. Στους παραβάτες των προτεινόμενων ρυθμίσεων προβλέπεται ποινή κάθειρξης τουλάχιστον οκτώ (8) ετών και χρηματική ποινή μέχρι τριακόσιες χιλιάδες (300.000) ευρώ. (άρθρα 82 - 84)
2. Επαναπροσδιορίζεται το είδος των προϊόντων κάνναβης που δύνανται να διατίθενται λιανικώς από τις σχετικές επιχειρήσεις στο καταναλωτικό κοινό, κ.λπ. (άρθρα 85-87, 90)
3. Διευρύνεται το αντικείμενο των επιτόπιων ελέγχων που διενεργούν τα αρμόδια κλιμάκια, για την εξακρίβωση διάθεσης μη επιτρεπόμενων προϊόντων κάνναβης. (άρθρα 88 & 89)
4. Παρατείνεται, από τη λήξη της έως την οριζόμενη ημερομηνία, η προθεσμία υποβολής αίτησης από εργοδότη, ο οποίος επιθυμεί να προσλάβει πολίτη τρίτης χώρας για απασχόληση στην εποχική αγροτική οικονομία. (άρθρο 91)